Van de 26.000 mensen die in Oegstgeest wonen, zijn er zo’n 4.800 in het buitenland geboren. Ongeveer 2.100 van hen heeft zijn of haar ‘hometown’ in Europa. Veel van deze Oegstgeestenaren mogen bij de komende gemeenteraadsverkiezingen stemmen, net als hun Nederlandse buren. Niet allemaal zijn ze daar goed van op de hoogte, en voor velen komt de stemuitnodiging dan ook als verrassing.
In tegenstelling tot de Tweede Kamerverkiezingen, waar alleen Nederlanders mogen stemmen, mogen bij de gemeenteraadsverkiezingen ook EU-burgers die in Oegstgeest wonen, stemmen. Zij moesten dan wel op 2 februari 2026 bij de gemeente staan ingeschreven. Niet-Nederlandse inwoners van buiten de EU moeten minimaal vijf jaar legaal in Nederland wonen en aan bepaalde voorwaarden voldoen voordat zij ook hun stem bij de lokale verkiezingen uit mogen brengen.
Het gaat dus om een grote groep Oegstgeestenaren die een keus moet maken uit één van de zes partijen die aan de gemeenteraadsverkiezingen in Oegstgeest meedoet.
Zo ook Joanne Chauveau (36) die met haar Britse man en twee dochtertjes met veel plezier in de Bloemenbuurt woont.
“Ik was verrast toen de stempas op de mat viel”, vertelt ze opgewekt terwijl ze haar dochtertje op schoot neemt. “We wonen nu acht jaar in Nederland. Eerst in Leiden, en sinds kort in Oegstgeest.” Dat ze als Française voor de lokale gemeenteraad naar de stembus mag, en dus op Nederlandse partijen kan stemmen, was haar tot voor kort onbekend. “Ik ga nu voor het eerst voor de gemeenteraadsverkiezingen stemmen.”
Fijne buurt
Joanne groeide op in Houilles, een suburb van Parijs. Daarna studeerde ze ‘Science communication’, onder andere in Straatsburg en Lyon. Daar ontmoette ze haar Engelse man die astrofysicus was. “Toen hij naar Nederland verhuisde, ben ik hem nagereisd.” Ze vond aan de TU Delft een fijne communicatiebaan, en samen kregen zij twee prachtige dochters.
Vorig jaar verhuisden ze van Leiden naar Oegstgeest. “We zochten in de omgeving van Leiden en kwamen in deze groene wijk terecht. We wisten dat Oegstgeest een fijne gemeente was, en dat klopt. Het is echt een gezinsvriendelijk dorp. Je merkt dat kinderen overal welkom zijn. Daarnaast zijn de scholen en de winkels dichtbij. Bovendien zie je hier veel mensen met een glimlach op hun gezicht; echt een fijne vibe.”
Het gezin geniet van de buurt waarin ze wonen. “De buren zijn hier erg aardig, en je hoeft er niet met je fiets of auto op uit om een leuke plek te vinden om te gaan wandelen.”
De oudste dochter zit inmiddels in groep 1 op de Montessorischool. “Echt een fijne school waar ook veel andere twee- of drietalige kinderen op zitten. Ons plan is in Oegstgeest te blijven wonen en hier onze kinderen op te voeden. Het worden dus Nederlanders.”
Interesse in politiek
Belangstelling voor de politiek heeft Joanne niet per se van huis uit meegekregen. “Ik heb in Frankrijk lang niet altijd gestemd.” Later nam ze zich voor om wél altijd naar de stembus te gaan als ze een oproep ontving. “Ik realiseerde mij dat het als vrouw belangrijk is om te gaan stemmen. Er hebben vrouwen gestreden voor het vrouwenkiesrecht. Alleen al uit respect voor hen vind ik dat je naar de stembus moet gaan.”
Nu Joanne moeder is, is ze zich veel meer in politiek gaan interesseren. “De toekomst van de plek waar je woont, maar ook de hele geopolitieke situatie is met de komst van mijn dochters veel belangrijker geworden.” Ze moet erom lachen. “Soms herken ik mijzelf niet meer terug. Vroeger zapte ik bij politieke praatprogramma’s altijd weg. Nu wil ik begrijpen wat er gebeurt.”
Lokaal
Voor een international of een ‘expat’ in Oegstgeest is informatie over de lokale verkiezingen niet heel eenvoudig te vinden. De brief die bij de stempas in de enveloppe zit, geeft enkel praktische informatie over het stemproces zelf: Over wat de stemmer mee moet nemen, en waar de stembureaus zich bevinden. “Er staat dat er zes partijen meedoen, en dat zie ik ook op de stemborden, maar daar kom ik inhoudelijk niet veel verder mee”, vertelt Joanne.
Ze heeft zich hierdoor nog niet verdiept in de verschillen tussen de partijen. “De gemeente doet het al heel goed, want het is hier groen, en het is fijn wonen. Voor mijn kinderen wil ik graag dat Oegstgeest een fijne en veilige plek blijft om te wonen. En ik hoop ook dat de bibliotheek een centrale rol in het dorp blijft hebben. Ik heb daar echt veel aan, vooral ook aan het Taalcafé, waar ik elke week weer beter Nederlands leer spreken.”
Engels
“Mooi dat ik nu weet dat er een Kieskompas is, en dat deze ook in het Engels is, dan kan ik verder onderzoeken aan welke partij ik mijn stem ga geven.”
Ze zoekt op het formulier welke burgemeesterskandidaten er zijn, en kan daar geen informatie over vinden. “Oh, wordt de burgemeester hier niet door de inwoners gekozen? Dat wist ik niet! Bijzonder. In Frankrijk is het juist de burgemeester die de koers voor een gemeente bepaalt.”
‘Ga stemmen!’
Joanne Chauveau wil andere internationals aanmoedigen de stemwijzer online te bezoeken en op 18 maart hun stem te laten horen. “Zo kunnen we er samen voor zorgen dat dit dorp een fijne plek blijft om te wonen.”